LUBIŃ - Opactwo Benedyktyńskie

Benedyktyńska perła wśród niziny

Widoczny z daleka kościół klasztorny wznosi się – jak każe benedyktyńska tradycja – na wzgórzu dominującym nad okolicą, w pobliżu głównych szlaków komunikacyjnych łączących Wielkopolskę ze Śląskiem. Benedyktyni przybyli do Polski wraz z chrześcijaństwem; benedyktynem był święty Wojciech, a prawdopodobnie także pierwszy biskup Jordan. Do Lubinia mnisi przybyli w 1070 roku z opactwa św. Jakuba w Leodium (Liège). Fundatorem lubińskiego klasztoru był zapewne król Bolesław Szczodry (Śmiały), który obdarzył mnichów 30 okolicznymi osadami. Oprócz nieustannej modlitwy i pracy - zgodnie z dewizą św. Benedykta: Ora et labora - mnisi zajmowali się umacnianiem wiary chrześcijańskiej ludności południowej Wielkopolski, przepisywali księgi, spisywali kroniki i inne dokumenty. Jak głosi tradycja, z Lubiniem związany był też pierwszy polski kronikarz Gall Anonim, autor Kroniki polskiej, której bohaterami są władcy Polski z dynastii Piastów, spisanej w języku łacińskim za czasów Bolesława Krzywoustego. Warto wspomnieć, że przed ponad 750 laty lubiński benedyktyn Maciej, notariusz księcia Bolesława Pobożnego po raz pierwszy zastosował określenie Wielkopolska - używając nazwy dux Polonie Maioris na dokumencie wystawionym w 1257 r. przez księcia Bolesława.

W czasie badań archeologicznych, prowadzonych w Lubiniu w prowadzone w latach 1978-1987 i 1990-1991 pod kierunkiem prof. Zofii Kurnatowskiej, odkryto tu fragmenty pierwszych budowli romańskich m.in. wielkiej trzynawowej bazyliki (o długości 50 m i szerokości 34 m), której budowa nie została jednak nigdy ukończona, prawdopodobnie z powodu wygnania z kraju Bolesława Szczodrego w 1079 roku. W pierwszej połowie XII wieku, wzniesiono nową świątynię (fundację opactwa odnowił Bolesław Krzywousty przy finansowym wsparciu potężnego w średniowieczu wielkopolskiego rodu Awdańców), która wraz z zabudowaniami klasztornymi miała charakter obronny i zdaniem archeologów była jednym z najwcześniejszych przykładów na ziemiach polskich twierdzy kamiennej o regularnym czworobocznym zarysie z zastosowaniem baszt narożnikowych.

Obecny barokowy kościół wzniesiony został w XVIII wieku na pozostałościach budowli romańskiej i późniejszej świątyni gotyckiej (wschodni szczyt prezbiterium, ceglane mury nawy głównej i fragmenty wieży, na uwagę zasługują też zachowane portale romańskie i gotyckie). Sklepienia pokryte są piękną polichromią o tematyce maryjnej. Najokazalszą częścią świątyni jest prezbiterium, będące zarazem chórem zakonnym. W dębowych stallach zbierają się mnisi, by zgodnie ze wskazaniami reguły św. Benedykta odmawiać modlitwy liturgiczne. Stalle – wykonane w latach 1730-38 przez wrocławski warsztat Jerzego Urbańskiego – ozdobione są między innymi rzeźbami doktorów Kościoła i muzykujących aniołów. Obok znajdują się prowadzące do zakrystii żelazne drzwi gotyckie z XV wieku i tron opacki z XVII wieku. W ołtarzu głównym umieszczony jest obraz Narodzenia Najświętszej Marii Panny pędzla Paula Trogera – twórcy znanego z dzieł znajdujących się w benedyktyńskich klasztorach Austrii i Bawarii. Barokowe konfesjonały pochodzą z XVIII wieku. Na ścianach nawy głównej umieszczone są późnorenesansowe płyty nagrobne opatów lubińskich. Po prawej stronie nawy znajduje się kaplica z sarkofagiem Sługi Bożego Bernarda z Wąbrzeźna i płytą nagrobną księcia Władysława Laskonogiego (tradycja głosi, że wielkopolski książę pochowany został w kaplicy grobowej dobudowanej do prezbiterium).

Z kościołem łączy się klasztor, wzniesiony w 1617 roku i przebudowany później w stylu barokowym. Zachowały się fragmenty murów z XVIII wieku okalających kościół i klasztor, a w nich dwie bramy. Na dziedzińcu przed kościołem rośnie najstarszy (ponad 250 lat) i najbardziej okazały kasztanowiec w Polsce. O kościele, klasztorze i zgromadzonych tam cennych pamiątkach można wiele dowiedzieć się od życzliwych ojców benedyktynów, którzy mimo rozlicznych zajęć zawsze znajdują czas dla pielgrzymów i turystów. Przy klasztorze działa Ośrodek Medytacji Chrześcijańskiej, benedyktyni prowadzą też "Dom Gości" oraz produkują likier ziołowy "Benedyktynka", który znakomicie poprawia nastrój i samopoczucie, a prowadzącym nerwowy tryb życia przynosi błogi sen.

Na sąsiednim pagórku, oddzielonym od wzniesienia klasztornego szosą, znajduje się stara kamienna świątynia uchodząca za jeden z cenniejszych zabytków romańskich w Wielkopolsce. To kościół św. Leonarda wzniesiony na początku XIII wieku z fundacji benedyktynów, dla zorganizowanej przez nich parafii, rozbudowany z cegieł w latach 1549-56 w stylu gotyckim, z późnorenesansowym szczytem.

W 2009 r. zespół opactwa Benedyktynów wraz z kościołem został uznany za Pomnik Historii.

Galeria zdjęć

Lokalizacja


Szlak Piastowski
SzlakPiastowski Zachęcamy do obejrzenia przepięknej fotorelacji prosto od @naszeszlaki. Wrzesień corocznie kojarzy się z festynem archeologicznym w Biskupinie, a po tych zdjęciach widać, że trzeba tam być!
Obrazek
Nasze Szlaki / Our Routes Dla Naszych Szlaków Michał Baranowski

Hej. Co prawda był już mały artykuł w zeszłym roku o tym miejscu, ale tak go sobie przeczytałem jeszcze raz i stwierdziłem, że co jak co, ale wtedy to jeszcze mój warsztat pisarski był na dość niskim poziomie (mam nadzieję, że od tego czasu się troszkę poprawił) i dlatego też dzisiaj po raz kolejny i pewnie nie po raz ostatni, zapraszam Was do Biskupina na Pałukach. Miejsca które niczym gigantyczny wehikuł czasu przenosi nas w niesamowite, barwne, surowe i przesiąknięte historią epoki.
Jak to często z takimi miejscami bywało ich odkryciu towarzyszył przypadek. W roku 1933 na skutek prowadzonych prac irygacyjnych na pobliskich polach woda w jeziorze biskupińskim opadła odsłaniając pozostałości osady. Okoliczni chłopi nie zdawali sobie sprawy z wagi odkrycia i miejsce to traktowali jako zwykłą ciekawostkę od czasu do czasu znajdując zabytki archeologiczne. Dopiero gdy dzieci zaczęły zanosić do szkoły to, co ich ojcowie przypadkowo znajdowali sprawa nabrała rozpędu. W zasadzie rozpędu tej sprawie nadał jeden człowiek Walenty Szwajcer – ich nauczyciel, który tylko jak zobaczył wystające z bagna pale natychmiast poinformował o tym profesora Józefa Kostrzewskiego z Poznania. Pierwsze badania wykopaliskowe rozpoczęto już rok później i kontynuowano je aż do wybuchu 2 wojny światowej. Znalezisko było na tyle okazałe, że prasa okrzyknęła je natychmiast polskimi Pompejami, a na miejsce wykopalisk zaczęły zjeżdżać znane osobistości by zobaczyć postępy prac. Tymi najważniejszymi gośćmi byli między innymi: prezydent Ignacy Mościcki, prymas Polski August Hlond, czy marszałek Polski Edward Rydz – Śmigły.
Co ciekawe, po wybuchu wojny miejscem tym zainteresowały się nazistowskie Niemcy i wysłały w te tereny specjalny oddział SS-Ausgrabung Urstätt, pod dowództwem Hauptsturmführera prof. dr Hansa Schleifa , który miał za zadanie prowadzić badania pod kątem pragermańskości tych terenów. Mimo intensywnych prac nazistom nie udało się jednak udowodnić pragermańskiego charakteru osady, dlatego też postanowili zniszczyć zrekonstruowane budynki, a relikty zasypać ziemią, co spowodowało bardzo duże zniszczenia.
Gdy tylko kurz wojenny opadł, po raz kolejny do osady zjechali się najwybitniejsi polscy archeolodzy z uczniem profesora Kostrzewskiego na czele, który objął dowodzenie nad pracami. I to właśnie pod kierownictwem prof. Zdzisława Rajewskiego pracowali aż do roku 1974. Efektem tych prac było między innymi dokładne określenie daty powstania osady w Biskupinie. Na podstawie badań dendrologicznych, polegających na analizie kolejnych przyrostów słojów, stwierdzono, że drzewa wykorzystane do budowy osady zostały ścięte zimą 738/737 r. p.n.e. Co jest ciekawego w tej dacie? Krótko przed wzniesieniem osady biskupińskiej, w ciepłym kraju na południu Europy powstała inna osada, którą każdy z pewnością zna. Założył ją niejaki Romulus w roku 753 p.n.e. i nazwał ją Rzymem. W przeciwieństwie jednak do włoskiej stolicy, Biskupin nie przetrwał tysięcy lat, a jedynie około 150 i po tym okresie zaginął. Najprawdopodobniej podnoszący się stan wód jeziora, spowodował konieczność opuszczenia tego miejsca.
Co mamy dzisiaj? Dzisiaj w tym miejscu prężnie działa jedno z najlepszych muzeów jakie kiedykolwiek miałem możliwość zwiedzenia. Obecnie na terenie muzeum możemy pozwiedzać nie tylko osadę na półwyspie, lecz także wioskę wczesnośredniowieczną, osiedle neolityczne i muzeum w którym, możemy zobaczyć wystawy stałe i czasowe. Jednak najważniejszą rzeczą którą możemy zobaczyć i w niej aktywnie uczestniczyć, jest organizowany corocznie festyn archeologiczny, który przyciąga niezliczone ilości turystów z całej Europy.
To właśnie festyn jest tym co lubimy w tym miejscu najbardziej.

Pozostła część artykułu o Biskupinie, z bardzo ciekawą przygodą Michała jako aktora , na naszej stronie:http://www.naszeszlaki.pl/archives/5849

Dla Naszych Szlaków Michał Baranowski
2017-09-21T03:47:00+0000
Szlak Piastowski
SzlakPiastowski Oto nowy film promocyjny kujawsko-pomorskiej części Szlaku Piastowskiego! Zapraszamy do oglądania, a później zwiedzania! :)
Obrazek
Poznaj Szlak Piastowski w województwie kujawsko-pomorskim Szlak Piastowski łączy dwa województwa: kujawsko-pomorskie i wielkopolskie. W województwie kujawsko-pomorskim obiekty Szlaku Piastowskiego znajdziemy w nastę...
2017-09-14T20:38:52+0000
Szlak Piastowski
SzlakPiastowski Przed nami drugi weekend tegorocznych Europejskich Dni Dziedzictwa. Sprawdźcie co do zaoferowania mają placówki Szlaku Piastowskiego! Zapraszamy do Muzeum Początków Państwa Polskiego w Gnieźnie, Rezerwat Archeologiczny Gród w Grzybowie, Brama Poznania i Rezerwat Archeologiczny Genius Loci. Więcej informacji na stronie:
Obrazek
Europejskie Dni Dziedzictwa Europejskie Dni Dziedzictwa na Szlaku Piastowskim. Zachęcamy do udziału w zaplanowanych na 9-10 i 16-17 września 2017 r. Europejskich Dniach Dziedzictwa, największego w Europie wydarzenia promującego dziedzictwo kulturowe. Zgodnie z decyzją Minis [...]
2017-09-14T11:01:34+0000
Szlak Piastowski
SzlakPiastowski Uwaga! Mamy dla Was bardzo dobrą wiadomość. Bazylika w Trzemesznie nabierze jeszcze więcej blasku i będzie jeszcze atrakcyjniejsza dla turystów. Wszystko za sprawą dofinansowania, które przyznano świątyni. Konserwacji zostaną poddane chociażby piękne i cenne kościelne polichromie. Więcej informacji w artykule:
Obrazek
Trzemeszeńska bazylika z dofinansowaniem Renowacja zabytkowych wnętrz oraz zwiększenie atrakcyjności i dostępności bazyliki dla zainteresowanych jej zwiedzeniem - na te działania trzemeszeńsk...
2017-09-12T12:30:03+0000
Szlak Piastowski
SzlakPiastowski Kto się wybiera? Do zobaczenia w Biskupinie :)
Obrazek
Muzeum Archeologiczne w Biskupinie Już za tydzień ruszy XXIII Festyn Archeologiczny, w tym roku pod hasłem "Bogowie Wojny".
16-24.09.2017
Zapraszamy!
2017-09-08T15:30:39+0000
Szlak Piastowski
SzlakPiastowski Szanowni Państwo udostępniamy tegoroczny plan XIII Festynu Archeologicznego w Biskupinie, który odbędzie się w dniach 16 - 24 września 2017 roku. Do zobaczenia w Biskupinie
Obrazek
Muzeum Archeologiczne w Biskupinie Nareszcie jest! Oto program tegorocznego festynu archeologicznego pod hasłem "Bogowie Wojny".
2017-09-06T14:33:35+0000
Szlak Piastowski
SzlakPiastowski Rezerwujemy termin na przyszłoroczny Bieg Piastowski! :)
Obrazek
Bieg Piastowski Już dziś rezerwujcie sobie termin ! 🏃‍♂️🏃‍♀️🏃‍♂️🏃‍♀️
2017-09-04T13:29:14+0000
Szlak Piastowski
SzlakPiastowski Zobaczcie ciekawe ujęcie inowrocławskiej fary, wpisanej na Szlak Piastowski. To widok z lat 30-tych XX wieku! 2017-09-01T09:18:37+0000
Szlak Piastowski
SzlakPiastowski Gaudeamus Igitur! To już jutro, już za chwil parę...początek roku szkolnego!🎒💼🖋 Wszystkim inaugurującym życzymy wytrwałości i dobrych ocen, a wszystkim zainteresowanym polecamy ciekawy artykuł o historii szkolnictwa w średniowieczu, od czasów Mieszka I aż do Jagiellonów...
Obrazek
Średniowieczne szkolnictwo i Uniwersytet. Średniowieczne szkolnictwo i Uniwersytet - PolskieDzieje.pl
2017-08-31T07:18:26+0000
Szlak Piastowski
SzlakPiastowski Muzeum Początków Państwa Polskiego w Gnieźnie zaprasza na kolejne spotkanie na żywo, z oprowadzaniem online, które odbędzie się 4 września o godz. 18.00. Oprowadzanie będzie transmitowane na żywo na muzealnym Facebooku! Będzie to pierwsza część z cyklu trzech spotkań poświęconych wystawie „Początki państwa polskiego”. Tematem najbliższej jest "Państwo".
Obrazek
Muzeum Początków Państwa Polskiego w Gnieźnie Muzeum Początków Państwa Polskiego
2017-08-29T07:30:26+0000

Zapisz się na newsletter